کد خبر: 334
375
1396/09/19 - 19:46


زنانه شدن آسيب‌های اجتماعی

عاليه شكربيگی( جامعه‌شناس و استاد دانشگاه آزاد زنجان)

پایگاه خبری صدای زنجان

آسيب‌های اجتماعی براساس آمارها امروز بيش از هر زمانی در ابعاد مختلف و در انواع مختلف، جامعه ايران را درگير كرده است و اين نكته بر مسئولان هم پوشيده نيست و گاهی به انحاء مختلف مسئولان وارد ميدان آسيب‌های اجتماعی می‌شوند و نظرات خود را اعلام می‌كنند، آنچه مسلم است، ميزان آسيب‌های اجتماعی يک‌ شبه در جامعه ايران ظاهر نشده است و در بستر زمان شكل گرفته است، عوامل مختلفی می‌تواند در اين مسئله دخيل باشد، مثلاً مدرن‌گرايی و فاصله گرفتن از سنت‌ها، يا حضور جامعه و خانواده ايرانی در فضای مجازی، بدون اين‌كه برايش بسترسازی لازم شكل گرفته باشد و يا فقير شدن جامعه ايران به دليل شكاف‌های اجتماعی و كاهش و فرسايش سرمايه اجتماعی در ايران.

هر كدام از عوامل فوق می‌تواند در زايش ميزان آسيب‌های اجتماعی در جامعه و خانواده تأثيرگذار باشد، در اين راستا، و در بحث آسيب‌های اجتماعی جديداً با مفهومی به نام زنانه شدن آسيب‌های اجتماعی روبرو شده‌ايم كه خود داستان جدايی دارد.

حضور زنان در عرصه آموزش و ورود به عرصه عمومی باعث تغييرات ارزشی و هنجاری بسياری در جامعه زنان شد كه در مواردی به افزايش ميزان آسيب‌های زنانه منجر گشت كه قابل بحث است.

تغييرات ارزشی و هنجاری در نهاد خانواده و جامعه در مواردی باعث آگاهی زنان نسبت به حقوق آنان گشت و اين باعث بالا گرفتن مطالبه حق و حقوق زنان در جامعه گشت و از آنجايی كه جامعه برای اين آگاهی آمادگی لازم را نداشت، باعث چالش‌هايی در اين راستا شد، به عنوان مثال حضور زنان سرپرست خانوار در جامعه كه هر روز ميزانش افزايش می‌يابد خود يكی از عوامل افزايش «زنانه شدن آسيب‌های اجتماعی» در ميان اين دسته از زنان شد.

زنی كه دارای فرزند بود و دارای هيچ مهارتی در عرصه كار نبود مورد نگاه آزار جنسی از سوی مردانی گشت كه اساساً بيوه بودن يک زن و سرپرست بودن او برايش قابل هضم نبود و از اين جهت تلاش داشت تا به صورت‌های مختلف به بهانه حمايت اجتماعی از اين‌گونه زنان، در اجتماع او را مورد آسيب قرار دهند.

مثال ديگری كه در اين مورد می‌تواند مصداقی بر زنانه شدن آسيب‌های اجتماعی باشد، بالا رفتن ميزان طلاق زنان به دلايل مختلف بود. در نظر بگيريد زنی كه طلاق می‌گيرد بعد از طلاق چه وضعيتی می‌تواند داشته باشد، يا بايد به خانه پدر برگردد و مورد حمايت عاطفی و مالی خانواده قرار گيرد، و يا در جايی كاری برای خودش دست و پا كند و برای گذران زندگيش مشغول كار شود و يا از بد زمانه برای به تن فروشی بپردازد تا بتواند روزگار نامرادش را سپری کند. بسيار طبيعي است كه ورود اين گروه از زنان به عرصه اجتماع برای فراهم کردن لقمه‌ای نان، و زير يوغ نگاه آسيب‌زای تحميل شده از سوی آزاردهندگان جنسی باعث زنانه شدن آسيب‌های اجتماعی می‌شود كه خود اين مسئله قابل بحث و بررسی است.

حضور يک‌باره ايرانيان در فضايی مجازی كه برايش فرهنگ‌سازی نشده بود، می‌تواند يكی ديگر از دلايل زنانه شدن آسيب‌های اجتماعی در جامعه مجازی باشد، بدين معنا كه بعضی از كاربران در فضای مجازی نقاب به چهره می‌زنند و در صدد آسيب‌زدن به ديگران هستند بدون اين‌كه اين كنش خود را آسيب‌زا بدانند، در نظر بگيريد در يک گروه مجازی زن و مردی با هم آشنا می‌شوند بدون فيلترهای فضای واقعی و هر چه دلشون می‌خواهد از طريق نمادها و نشان‌های اين فضا علائم دوستی و عشق برای همديگر می‌فرستند و زمانی به خود می‌آيند كه دوری همديگر را حتی يک ساعت هم تحمل نمی‌آورند و حضور اين كاربران در فضای واقعی كم می‌شود و در نهايت تحرک و پويايی خود را برای حضور در فضای واقعی از دست می‌دهند و در اين ميان آسيب‌زايی هم در ميان زنان و هم مردان می‌تواند نشان دهد و به حريم خصوصی طرفين تجاوز کند و در بعضی از موارد پيامد اين حضور مجازی باعث از هم گسيختگی زندگی خانوادگی و در نهايت طلاق شده است.

نمونه‌هايی از اين واقعيت‌ها در تحقيقات مختلف مورد بحث و بررسی قرار گرفتند، نتايج تحقيقات نشان می‌دهد: هر چقدر حضور زوجين در فضای مجازی زياد باشد، روابط عاطفی آنان كاهش پيدا می‌كند و اين خود می‌تواند به افزايش آسيب‌های اجتماعی در خانواده و جامعه بی‌انجامد. افزايش فقر اقتصادی و معيشتی می‌تواند يكی ديگر از دلايل زنانه شدن آسيب‌های اجتماعی در ميان زنان باشد.

 در نظر بگيريد خانواده‌ای كه هم مردش و هم زنش برای تهيه لقمه نان بايد از صبح تا شام بدوند، ديگر چه توانی دارند برای عشق‌ورزی و دوستی و محبت؟ و لاجرم در مواردی نيازهای عاطفی ناب خود را از طرق ديگر برای پاسخگوی به آن بر می‌خيزند. يعنی برقراری ارتباط نامشروع، و خود اين می‌تواند بستری آسيب‌زا برای زنانه شدن و مردانه شدن آسيب‌ها در جامعه و خانواده فراهم سازد. در جمع‌بندی بحث مورد نظر بايد زنانه شدن آسيب‌های اجتماعی را با توجه به مصداق‌ها پذيرفت و طبعاً اگر خواهان كاهش يا سركوب چنين آسيب‌هايی هستيم بايد از طريق درست يعنی آگاهی دادن، توانمند ساختن آن‌ها و تأمين نيازهای زنان و فرهنگ‌سازی حضور زنان در عرصه اجتماعی از طريق رسانه‌های سمعی، بصری و نوشتاری و گفتاری اقدام نمود.

 

# آسیب‌های اجتماعی؛ مدرن‌گرایی؛ فضای مجازی

 

اقدام کننده: روزنامه صدای زنجان

sedayezanjannews.ir/nx334
نام
ایمیل
نظر*


درباره ما تماس با ما آرشیو اخبار آرشیو روزنامه گزارش تصویری تبلیغات در سایت

«من برنامه نویس هستم» «بهار 1398»