کد خبر: 4777
317
1399/08/21 - 14:15


دکتر کریم خان‌محمدی، استاد دانشگاه باقرالعلوم(ع):

نام دکتر فیرحی در حوزه فقه سیاسی جهان اسلام ثبت شده است

دکتر داود فیرحی، اندیشمند زنجانی و استاد دانشگاه تهران، صبح امروز به دلیل ابتلا به کرونا درگذشت.

پایگاه خبری صدای زنجان

پایگاه خبری صدای زنجان- دکتر داود فیرحی، اندیشمند زنجانی و استاد دانشگاه تهران، صبح امروز به دلیل ابتلا به کرونا درگذشت.

وی در حوزه نواندیشی دینی و فقه سیاسی نظریات مترقیانه‌ای داشت که دکتر کریم خان‌محمدی، استاد دانشگاه باقرالعلوم(ع) و از شاگردان دیرین ایشان با اشاره به تفکرات وی می‌گوید: اگر در حوزه فقه سیاسی، آیت‌الله عمید زنجانی آغازکننده راه بود، دکتر فیرحی این مکتب را شاخص کرد و نام خود را نه تنها در ایران بلکه در جهان اسلام به عنوان اولین‌ها در این حوزه مطرح کرد. ایشان برخلاف برخی روشنفکران که از فقه عبور کرده‌اند، برای فقاهت و سنت جایگاه والایی قائل بود و تاکید داشتند که اگر می‌خواهیم نظریه جدیدی در این حوزه خلق کنیم، باید جایگاه این دو  را حفظ کنیم.

خان‌محمدی خود را از شاگردان 40 ساله دکتر فیرحی می‌داند که علاوه بر این، رابطه دوستی صمیمانه‌ای با وی نیز داشته است، با تسلیت به همه طلاب، مردم زنجان و خانواده وی به خاطر درگذشت این استاد با اخلاق، ادامه می‌‌دهد: 24 مهرماه فرصت دو روزه‌ای برای همراهی با ایشان داشتم که وی در این ایام از مخالفت خود در عبور از سنت سخن گفته و معتقد بود که سنت ما ظرفیت قرائت جدید را دارد و ما نمی‌توانیم از گذشته خود دست بکشیم. البته ایشان برخلاف برخی که معتقدند گذشته را همان‌گونه که بود باید اجرا کرد، می‌گفتند باید از تاریخ عبرت بگیریم ولی در گذشته نمانیم، باید در گذشته نوسازی ایجاد کنیم و آن را به روز کنیم.

وی در گفتگو با صدای زنجان از جایگاه مردم در نظام‌های دینی سخن گفته و ادامه می‌دهد: به عقیده دکتر فیرحی، باید سارختارها به‌گونه‌ای تدوین شود که جایگاه مردم مغفول نماند و بدون مقبولیت مردمی، دم زدن از محبوبیت صرف، کفاف نمی‌کند. ایشان معتقد به مردم‌سالاری بوده و نسبت به مردم خوش‌بین بودند، به گفته او اگر آزادی به مردم داده شود، آنها خود به سمت فضائل حرکت می‌کنند و اگر این اتفاق رخ نمی‌دهد، این موضوع به حکومت برمی‌گردد!

دکتر خان‌محمدی به مخالفت دکتر فیرحی با روش حکومت‌هایی که معتقد به بردن مردم ولو به زور به بهشت هستند، اشاره کرده و ادامه می‌دهد: وی معتقد بود که باید به مردم احترام گذاشت، اگر مردم را آزاد بگذارند، آنها به سمت فضائل حرکت خواهند کرد و وظیفه حکومت‌ها تامین آزادی برای مردم است.

این استاد دانشگاه باقرالعلوم (ع)، با اشاره به کتاب در حال تدوین وی که ناتمام ماند، می‌گوید: وی اخیرا در حال بررسی قراردادهای زمان پیامبر بود تا بتواند به الگویی دست پیدا کند که برای ارتباطات بین‌المللی جمهوری اسلامی نیز قابل استفاده باشد. ایشان می‌خواست ببیند که پیامبر چگونه مذاکره می‌کرد و قرارداد می‌بست. 2 هفته پیش که با ایشان صحبت کردم، می‌گفت به این نتیجه رسیده‌ام که در قراردادهای پیامبر عرف و منافع مردم نقش زیادی دارد. بسیاری از قراردادها عرفی است و متناسب با زمان، تغییر می‌کند.

به گفته وی، دکتر فیرحی از فقر مردم به شدت نگران بود و می‌گفت اگر مردم که عمود خیمه حکومت هستند را نتوانیم حفظ کنیم و نارضایتی عمومی شکل بگیرد، هر حکومتی با چالش مواجه خواهد شد، ساختارها، متناسب با تغییرات زمان باید تغییر کند و اگر انعطاف لازم را به خرج ندهد، آن حکومت رو به زوال پیش می‌رود.

این استاد دانشگاه باقرالعلوم (ع)، دکتر فیرحی را یک استعداد فوق‌العاده معرفی می‌کند و می‌گوید: تاثیرگذاری وی فقط در حوزه علمی نبوده بلکه ایشان استاد اخلاق نیز بودند، هرکسی که یکبار ایشان را می‌دید جذب اخلاق و خوشرویی ایشان می‌شد. اینک که خبر فوت ایشان را شنیده‌ام، به کنار خانه وی در قم آمده‌ام و با اینکه می‌دانم در این خانه ساکن نیستند، ولی در خودرو نشسته‌ام و به این خانه خالی نگاه می‌کنم! ایشان استادتمام دانشگاه بود و تمام اساتید علوم سیاسی سر تعظیم در برابر وی فرود می‌آوردند، به گفته یکی از اساتید، اگر حوزه علمیه قم فقط یک داود فیرحی تربیت کرده باشد باید به آنها تبریک گفت.

خان‌محمدی درباره شخصیت دکتر فیرحی تاکید می‌کند: ایشان پدیده‌ای معطوف به آینده بود که شاید در 50 سال آینده بسیار معروف‌تر از حال حاضر شود. برخی متعلق به گذشته هستند ولی ایشان یک متفکر و اندیشمند آینده‌گرای جهان اسلام بود که به دین و اخلاق و ارزش‌های انسانی توامان توجه داشت. وی با علم خود زندگی می‌کرد و تابع جبر و منافع شخصی نبود. برخی می‌گفتند اگر اینگونه نیندیشی به مقام می‌رسی ولی وی به این مسائل اعتنایی نداشت.

وی با تفسیر حدیث "مداد العلماء افضل من دماء الشهداء" ( قلم علما با فضیلت‌تر از خون شهداست) اشاره کرده و می‌افزاید: دکتر فیرحی مصداق این حدیث بود، گاهی برخی به علما فشار می‌آورند و دستخطی از او می‌خواهند، اگر عالم در آن شرایط تابع جو نشود، این عمل حتی مهمتر از شهادت است.

وی از دوران همشاگردی خود با دکتر فیحی نیز یاد کرده و ادامه می‌دهد: با اینکه در حوزه علمیه، به مدت طولانی از سال 60، همراه و همشاگردی بودیم، ولی ایشان در یک دوره چنان پیش افتاد که من وی را به عنوان استاد راهنمای مقطع دکترای خود انتخاب کردم. یکبار آرزو کردم که ای کاش اندیشمندانی چون علامه طباطبایی را از نزدیک می‌دیدم، ولی یادم افتاد که باید قدر زنده‌ها را بیشتر بدانیم، حالا افتخارم این است که 40 سال از نزدیک با اندیشمند بزرگی چون دکتر فیرحی دوست و همراه بودم.

«داود فیرحی» استاد علوم سیاسی دانشگاه تهران و پژوهشگر حوزه اندیشه سیاسی بود که رساله کارشناسی ارشد وی با عنوان «اندیشه سیاسی شیعه در دوره قاجاریه» بود. رساله دکترای وی هم «دانش، قدرت و مشروعیت در اسلام» نام داشت که با الهام از روش‌شناسی فوکو و هرمنوتیک گادامر تنظیم شد. فیرحی مؤلف ۱۰ کتاب و همچنین دارای حدود ۶۰ مقاله منتشر شده در مجلات و کنفرانس‌های علمی در حیطه اندیشه سیاسی اسلام است.

940

انتهای پیام


اقدام کننده: س.م

دکتر فیرحیفقه سیاسیاندیشمند زنجانعلوم سیاسی
sedayezanjannews.ir/nx4777
نام
ایمیل
نظر*


درباره ما تماس با ما آرشیو اخبار آرشیو روزنامه گزارش تصویری تبلیغات در سایت

«من برنامه نویس هستم» «بهار 1398»